Jak wydrukować cyfrowe strony i zrobić fotoksiążkę

Na ekranie twoje cyfrowe strony wyglądają pięknie. Ale dopiero gdy trzymasz je w dłoniach, naprawdę stają się książką. Drukowanie często się udaje, ale czasem rozczarowuje: nieostre zdjęcie, matowe kolory albo brzeg, który zniknął. Kilka decyzji podjętych wcześniej pozwala tego uniknąć.

Wybierz format, zanim zaczniesz

Najważniejszą decyzję podejmujesz nie przy drukowaniu, ale przy tworzeniu pierwszej strony. Format pliku musi pasować do tego, jak chcesz go wydrukować.

Standardem w scrapbookingu jest kwadratowa strona 30,5 × 30,5 cm (12 × 12 cali). Jeśli na niej pracujesz, masz największy wybór: większość papierów i elementów z cyfrowych zestawów (paczek z tłami, ozdobami i literami) jest przygotowana właśnie pod ten format, a później zawsze możesz wydrukować coś mniejszego. Inne popularne formaty to 20 × 20 cm, 25 × 25 cm i A4.

Na co warto zwrócić uwagę:

• Wybierz jeden format dla całego albumu. Zmienianie go daje chaotyczną książkę.
• Jeśli chcesz zamówić fotoksiążkę, najpierw sprawdź, jakie formaty oferuje drukarnia, i dopiero potem zacznij.
• Mniejszy kwadratowy format jest niedrogi i poręczny, ale szybko się zapełnia. Najlepiej pasuje do prostych stron z jednym do czterech zdjęć.
• A4 zmieści się w każdej domowej drukarce, ale jest pionowy, a nie kwadratowy.

Ilu pikseli potrzebujesz

Do wydruku, który oglądasz z bliska, przyjmuje się 300 pikseli na cal. Nazywa się to ppi albo dpi; w tym przypadku oznacza to samo. Dla strony 30,5 × 30,5 cm daje to 3600 × 3600 pikseli.

Dla porównania:

• A4 (21 × 29,7 cm): około 2480 × 3508 pikseli
• zdjęcie 10 × 15 cm: około 1181 × 1772 pikseli
• rozkładówka 61 × 30,5 cm: 7200 × 3600 pikseli

Ustaw to przy tworzeniu nowego pliku, zanim dodasz na nim zdjęcia. Powiększanie po fakcie nie dodaje szczegółów.

Liczy się naprawdę liczba pikseli, a nie wartość przy dpi. Plik z etykietą 72 dpi może się świetnie wydrukować, jeśli ma wystarczająco dużo pikseli. I odwrotnie: mały plik nie stanie się ostrzejszy, gdy zmienisz go na 300 dpi. Patrz więc na wymiary w pikselach: w Windowsie przez Właściwości, na Macu przez Pokaż informacje.

Zawsze zachowuj też oryginalny plik. Zdjęcia wysłane lub otrzymane przez komunikator są często mocno pomniejszone. To samo dotyczy obrazków ze stron internetowych i zrzutów ekranu: zostały zrobione na ekran, nie na papier. Zdjęcia lepiej wysyłaj e-mailem w oryginalnym rozmiarze albo przez usługę do przesyłania dużych plików.

Komunikat „niska rozdzielczość”

Programy i serwisy z fotoksiążkami ostrzegają, gdy zdjęcie lub element ma za mało pikseli jak na miejsce, w którym go umieszczasz. Często widzisz żółty lub czerwony trójkącik albo komunikat, że za bardzo powiększyłaś lub powiększyłeś. Program wylicza, jak duży jest obraz, i widzi, że na centymetr zostaje za mało pikseli.

Traktuj ten komunikat poważnie. Na ekranie nie widać różnicy, bo ekran pokazuje wszystko małe i wyraźne. Na papierze obraz zostaje rozciągnięty i widać kwadraciki albo rozmyte krawędzie.

Co możesz zrobić:

• Znajdź oryginalny plik w pełnym rozmiarze.
• Zmniejsz zdjęcie na stronie. Przy mniejszym rozmiarze rozdzielczość będzie wystarczająca.
• Po przeniesieniu plików lub zmianie ich nazw sprawdź, czy program wciąż znajduje zdjęcie. Jeśli powiązanie się zgubi, program czasem używa małego podglądu, a wydruk wychodzi ziarnisty.
• Program, który powiększa obrazy za pomocą sztucznej inteligencji, może uratować zdjęcie, ale twarze czasem stają się nienaturalnie gładkie. Używaj go tylko wtedy, gdy nie ma innego wyjścia.

Drobny tekst jest szczególnie wrażliwy. Jeśli robisz pomniejszoną wersję do pokazania w sieci, drobny tekst szybko staje się w niej nieczytelny. To nie problem, o ile do druku używasz pełnego pliku. Dlatego nadawaj pomniejszonym wersjom inną nazwę.

Druk w domu, pojedyncze odbitki czy fotoksiążka

Są trzy sposoby, żeby przenieść strony na papier. Każdy ma swoje zalety.

Fotoksiążka pasuje do zamkniętej historii: wakacji, roku albo historii rodziny. Układasz strony we właściwej kolejności, wysyłasz je do serwisu z fotoksiążkami i dostajesz oprawioną książkę. Wygląda schludnie, ale jest też gotowa raz na zawsze: później nie możesz niczego dodać ani przestawić.

Pojedyncze odbitki w albumie z koszulkami dają swobodę. Możesz dodawać strony, zamieniać je i przestawiać, ile tylko chcesz, bez terminów. To pasuje do albumu, który rośnie razem z tobą, jak rok z dziećmi. Szukaj koszulek pasujących do twojego formatu i wybieraj bezpieczny plastik, na przykład polipropylen.

Druk w domu jest idealny do mniejszych formatów i do pracy hybrydowej: drukujesz papiery i elementy, a potem pracujesz dalej z nożyczkami i klejem. Do zdjęć i teł używaj papieru fotograficznego lub grubego papieru, a w oknie drukowania wybierz właściwy rodzaj papieru i najwyższą jakość. Wiele domowych drukarek nie drukuje do samej krawędzi, więc licz się z białym marginesem o szerokości kilku milimetrów.

Jeśli nie masz pewności, zacznij od małego: jedna strona, jeden wydruk, jedna koszulka.

Jak wydrukować stronę 30 × 30, gdy masz tylko A4

Strona o boku 30,5 cm nie zmieści się na arkuszu A4 o szerokości 21 cm. Masz kilka możliwości:

1. Zmniejsz stronę. Otrzymasz wtedy kwadrat około 20 × 20 cm. Wszystko będzie mniejsze, ale proporcje zostaną zachowane. To sprawdza się w mniejszym albumie albo journalu.
2. Zleć druk gdzie indziej. Punkty foto i punkty ksero mogą drukować większe formaty niż twoja domowa drukarka. Zapytaj wcześniej, jakie formaty oferują i w jakiej postaci chcą dostać plik.
3. Podziel stronę na dwa arkusze. To możliwe, ale zaplanuj wcześniej, gdzie wypadnie łączenie, na przykład w spokojnym miejscu tła.
4. Od teraz pracuj w formacie A4. Wiele cyfrowych papierów jest dostępnych także w wersji A4.

Przy drukowaniu zwróć uwagę na skalę. Wybierz „rzeczywisty rozmiar” albo „100 procent”, a nie „dopasuj do strony”. Inaczej drukarka przeskaluje wydruk po swojemu i wymiary przestaną się zgadzać. Przy opcji „wypełnij” drukarka może z kolei obciąć brzegi twojego kwadratowego projektu. Zawsze sprawdzaj podgląd wydruku, marginesy i orientację.

Dlaczego kolory na papierze wyglądają inaczej

Ekran sam świeci i miesza kolory z czerwonego, zielonego i niebieskiego (RGB). Drukarka pracuje z tuszem na papierze, zwykle w kolorach cyjan, magenta, żółty i czarny (CMYK). Papier nie świeci, tylko odbija światło. Dlatego wydruki są często ciemniejsze i mniej jaskrawe niż to, co widać na ekranie. Szczególnie trudne na papierze są jasne, nasycone kolory.

Znaczenie ma też sam ekran. Jeśli jasność jest ustawiona wysoko, strony wydają się jaśniejsze, niż są. Co pomaga:

• Nie ustawiaj ekranu na najwyższą jasność, gdy oceniasz kolory.
• Najpierw zrób wydruk próbny, najlepiej strony, na której są i jasne kolory, i drobne szczegóły.
• Jeśli twoja drukarka wciąż drukuje za ciemno, podnieś w projekcie odrobinę jasność i nasycenie.
• Oglądaj wydruk próbny w świetle, w którym będziesz też przeglądać album.

W przypadku fotoksiążki często możesz najpierw zamówić małą książeczkę albo jeden wydruk. Zwłaszcza przy dużym projekcie warto to zrobić.

Rozkładówka bez szwu

Masz zaprojektowaną rozkładówkę, czyli dwie strony, które tworzą jedną całość na szerokość książki? W zwykłej oprawionej fotoksiążce środek częściowo znika w grzbiecie. Twarz albo tytuł dokładnie pośrodku po prostu przepadają.

Rozwiązaniem jest fotoksiążka z oprawą layflat. Książka otwiera się wtedy całkiem płasko, a wydruk biegnie bez przerwy przez obie strony. Zwykle kosztuje to trochę więcej, ale przy rozkładówkach to różnica między „pięknie” a „prawie dobrze”.

Jak się do tego przygotować:

• Zaprojektuj rozkładówkę jako jeden plik o szerokości dwóch stron albo jako dwie strony, które dokładnie do siebie pasują. Zapytaj drukarnię, w jakiej formie chce je dostać.
• Trzymaj ważne rzeczy, takie jak twarze i tekst, z dala od środka i wystarczająco daleko od krawędzi.
• Przedłuż tło poza linię cięcia. Drukarnie obcinają odrobinę brzegu, więc projekt, który kończy się dokładnie na krawędzi, może dać biały pasek.

Przy pojedynczych odbitkach w albumie między dwoma arkuszami zawsze będzie łączenie. Ułóż je ciasno obok siebie i wybierz projekt, w którym wąskie łączenie nie przeszkadza.

Zanim klikniesz „zamów”

Sprawdź jeszcze te punkty:

• Czy format zgadza się z tym, co obsługuje drukarnia albo twoja drukarka?
• Czy strony mają 300 ppi w rzeczywistym rozmiarze i czy nie ma już komunikatów o niskiej rozdzielczości?
• Czy masz gotowy plik JPG w wysokiej jakości albo PDF? PDF może zawierać wiele stron i dobrze zachowuje jakość, jeśli wyeksportujesz go w wysokiej jakości.
• Czy nic ważnego nie leży za blisko krawędzi albo pośrodku rozkładówki?
• Czy obejrzałaś lub obejrzałeś wydruk próbny?

Potem przechowuj pliki robocze i wersje do druku w dwóch miejscach. Wtedy zawsze możesz później zamówić kolejny egzemplarz.